शौचालय सुविधा स्वस्थ जीवनयापन र वातावरणीय सरसफाइको एक महत्वपूर्ण पक्ष हो। यसले जनस्वास्थ्यलाई सुधार गर्न र विभिन्न रोगहरूबाट बच्न मद्दत गर्दछ। यस खण्डमा लिखु पिके गाउँपालिकाका विभिन्न वडाहरूमा प्रयोग गरिने शौचालय प्रकारहरूको वितरण र विश्लेषण प्रस्तुत गरिएको छ।
लिखु पिके गाउँपालिकामा कुल १,२६८ घरधुरी मध्ये सबैभन्दा धेरै साधारण प्रकारको शौचालय ८७.१% घरधुरीमा रहेको छ। यस अध्ययनले शौचालय सुविधाहरूको अवस्था र सुधारका क्षेत्रहरू पहिचान गर्न मद्दत गर्नेछ।
लिखु पिके गाउँपालिकामा शौचालयका प्रमुख प्रकारहरू र तिनको वितरण निम्नानुसार रहेको छ:
कुल घरधुरी संख्या: १,२६८
| क्र.सं. | शौचालय प्रकार | घरधुरी संख्या | प्रतिशत |
|---|---|---|---|
| १ | साधारण | १,१०५ | ८७.१५% |
| २ | फ्लस भएको | १५७ | १२.३८% |
| ३ | चर्पी नभएको | ६ | ०.४७% |
| जम्मा | १,२६८ | १००.००% | |
वडा र शौचालय प्रकार अनुसार घरधुरी वितरण
विभिन्न वडाहरूमा शौचालयको उपलब्धता दर (शौचालय नभएका घरधुरी बाहेक)
वडा अनुसार शौचालय प्रकारहरूको वितरण र विश्लेषण
| वडा नं. | जम्मा घरधुरी | प्रमुख शौचालय प्रकार | प्रमुख प्रकारको घरधुरी | प्रतिशत | आधुनिक शौचालय | शौचालय नभएका |
|---|---|---|---|---|---|---|
| वडा १ | १५२ | फ्लस भएको | ८५ | ५५.९२% | ५५.९२% | ०.६६% |
| वडा २ | ३८८ | साधारण | ३५९ | ९२.५३% | ६.४४% | १.०३% |
| वडा ३ | २३३ | साधारण | १८५ | ७९.४०% | २०.१७% | ०.४३% |
| वडा ४ | २४६ | साधारण | २४६ | १००.००% | ०.००% | ०% |
| वडा ५ | २४९ | साधारण | २४९ | १००.००% | ०.००% | ०% |
| पालिका जम्मा | १,२६८ | साधारण | १,१०५ | ८७.१५% | १२.३८% | ०.४७% |
कुल घरधुरी संख्या: १५२
कुल घरधुरी संख्या: ३८८
कुल घरधुरी संख्या: २३३
कुल घरधुरी संख्या: २४६
कुल घरधुरी संख्या: २४९
लिखु पिके गाउँपालिकामा शौचालय प्रकारहरूको विश्लेषण गर्दा,साधारण प्रकारको शौचालय सबैभन्दा बढी ८७.१५% घरधुरीमा प्रयोग भएको पाइन्छ। शौचालय नभएका घरधुरीहरुको संख्या ०.४७% रहेको छ।
८७.१५%
१,१०५ घरधुरी(1,105 households)
१२.३८%
१५७ घरधुरी(157 households)
०.४७%
६ घरधुरी(6 households)
९९.५३%
१,२६२ घरधुरीमा शौचालय उपलब्ध1,262 households have toilets
लिखु पिके गाउँपालिकामा ९९.५३% घरधुरीमा शौचालय उपलब्ध छ, जुन स्वच्छता र जनस्वास्थ्यका लागि महत्त्वपूर्ण छ।
शौचालय नभएका ०.४७% घरधुरीलाई लक्षित गरी शौचालय निर्माण अभियान सञ्चालन गर्नुपर्ने देखिन्छ।
वडा ४
शौचालय उपलब्धता दर: १००.००%100.00% toilet availability
वडा नं. ४ मा सबैभन्दा बढी परिवारले शौचालयको उपयोग गर्ने गरेको देखिन्छ। यस वडाका सफल अभ्यासहरूलाई अन्य वडाहरूमा पनि प्रसारित गर्न सकिन्छ।
उत्तम (Excellent)
•सूचकाङ्क विवरण: सरसफाई सूचकाङ्क विभिन्न प्रकारका शौचालयहरूको भारित औसतमा आधारित छ, जसमा सेप्टिक ट्यांक सहितको फ्लस शौचालयलाई उच्च भार दिइएको छ।
•व्याख्या: ८२.३ अंकले उत्तम (Excellent) सरसफाइ स्तर दर्शाउँछ। सुधारका लागि शौचालय नभएका घरधुरी संख्या घटाई आधुनिक शौचालय प्रवर्द्धन गर्नुपर्छ।
यस वडामा सबैभन्दा कम शौचालय उपलब्धता दर रहेकोले विशेष ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ।
लिखु पिके गाउँपालिकामा शौचालय सुविधाहरू सुधार गर्न निम्न सिफारिसहरू प्रस्तुत गरिएका छन्:
यी सिफारिसहरू कार्यान्वयन गरेर, लिखु पिके गाउँपालिकामा शौचालय सुविधाहरूको अवस्थामा उल्लेखनीय सुधार ल्याउन सकिन्छ, जसले जनस्वास्थ्य सुधार र रोगहरू न्यूनीकरणमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउनेछ।